Vluchtelingenspel kind: Empathie en mondiale bewustzijn door bordspel

Stel je voor: je kind kijkt je aan met een rijke vraag.

Waarom verlaten mensen hun huis? Waarom zijn sommige landen arm en andere rijk? Het is niet makkelijk om zulke zware onderwerpen uit te leggen.

Een bordspel kan hier wonderen doen. Het brengt het verhaal van een vluchteling naar de keukentafel. Zo wordt een complex wereldprobleem ineens heel concreet en begrijpelijk voor een kind.

Vluchtelingenspel kind: wat is het eigenlijk?

Een vluchtelingenspel is een bordspel speciaal ontworpen voor kinderen. Het simuleert de reis van een vluchteling.

Vaak speel je niet om te winnen, maar om te overleven. Het doel is om begrip en empathie te kweken. Je stapt in de schoenen van iemand anders. Dat is het hart van het spel.

Deze spellen horen thuis in de categorie educatief speelgoed. Ze leren kinderen niet alleen rekenen of taal.

Ze leren ze ook voelen. Je kind leert over de wereld, over grenzen en over moed.

Het is een stukje maatschappelijke vorming verstopt in een spannend avontuur. Dit is speelgoed met een diepere laag. Denk aan spellen als "The Journey" of "Refugees on the Run".

In deze spellen bepaalt het lot vaak wat er gebeurt. Je hebt geen controle over alles.

Dat is precies hoe het in het echt ook voelt voor veel vluchtelingen. Het spel bootst die onzekerheid na op een manier die kinderen aankan.

Waarom dit speelgoed zo belangrijk is

Empathie is een vaardigheid die je kunt trainen. Net als fietsen of lezen.

Een vluchtelingenspel is de oefenfiets voor je hart. Het zet je kind in een situatie waarin hij of zij keuzes moet maken.

Keuzes die gaan over veiligheid, eten en familie. Zo ontstaat er een directe connectie met het onderwerp. Veel kinderen zien vluchtelingen alleen op het nieuws.

Dat is vaak ver weg en soms eng. Een bordspel haalt het dichterbij. Het verandert "die vluchtelingen" in "een mens met een verhaal". Dit helpt vooroordelen te voorkomen.

Het maakt je kind een wereldburger vanaf de keukentafel. Spelen is de natuurlijke taal van kinderen.

Door te spelen verwerken ze informatie. Ze stellen vragen tijdens het spel die ze anders niet zouden stellen.

Het is een veilige manier om een heet hangijzer te bespreken. Je leert je kind kijken met een open blik.

De kern en werking: hoe speel je het?

De meeste vluchtelingenspellen werken volgens een vergelijkbaar patroon. Je begint met een personage.

Dat personage heeft een achtergrondverhaal. Misschien ben je een kind uit een oorlogsgebied. Je hebt alleen een rugzak bij je.

Het bord toont een gevaarlijke route naar een veilig land. Je werpt dobbelstenen om vooruit te komen.

Maar er zijn veel obstakels. Denk aan checkpoints, smokkelaars of gebrek aan geld. Soms moet je een keuze maken: de berg over of door de tunnel? Elke keuze heeft gevolgen.

Je moet je beperkte middelen beheren. Heb je genoeg geld voor eten of voor een passage?

Het doel is om de eindstreep te halen met zo veel mogelijk familieleden in leven. Je verliest punten als je spullen kwijtraakt of gewond raakt. Het spel duurt vaak 30 tot 45 minuten.

Dat is lang genoeg voor diepgang, maar kort genoeg voor de aandachtsspanne van een kind.

Sommige spellen werken met kaarten die lot bepalen. Je hebt vaak 2 tot 4 spelers. De regels zijn eenvoudig uitgelegd in een handleiding.

Specifieke spellen en hun prijzen

Veel spellen hebben mooie, zorgvuldig ontworpen onderdelen. Denk aan houten figuren en stevig karton.

Dit voelt niet als school, maar als echt speelgoed. Het is interactief en gezellig.

Er zijn verschillende opties op de markt. We lichten er een paar uit die perfect passen bij educatief speelgoed. De prijzen variëren, maar je betaalt voor een stuk kwaliteit en educatie.

• Refugees on the Run (Exit the Game serie): Dit is een bekend spel van Ravensburger. Het is een coöperatief spel. Je werkt samen om te ontsnappen. De spanning is hoog. De kwaliteit is, zoals we van Ravensburger gewend zijn, uitstekend. De adviesprijs ligt rond de €20,-. Het is makkelijk uit te leggen aan kinderen vanaf 10 jaar.
• The Journey: Dit spel is visueel erg sterk. Het ziet er prachtig uit en voelt aan als een Montessori materiaal. De focus ligt op de menselijke kant. Je maakt echt een reis mee. De prijs ligt vaak wat hoger, rond de €35,- tot €45,-. Dit is een perfect cadeau voor kinderen die van verhalen houden.
• Spelen voor Vluchtelingen (projectspellen): Soms zijn er projecten die spellen uitgeven. Deze zijn vaak goedkoper, rond de €15,-. Ze zijn vaak minder mooi afgewerkt, maar de inhoud is heel direct. Ze zijn specifiek gemaakt voor de Nederlandse context. Check hiervoor de websites van goede doelen.

Varianten: van bordspel naar Montessori activiteit

Je hoeft niet meteen een duur bordspel te kopen. Je kunt het thema ook verwerken in ander speelgoed.

Vooral in de Montessori-wereld passen deze activiteiten perfect. Het draait om "praktisch leven" en "kosmische educatie".

We maken het eigen. Een simpele variant is de "vluchtelingenkoffer". Geef je kind een echte koffer of rugzak.

Laat hem of haar kiezen wat er in mag. Maar er is maar ruimte voor 5 voorwerpen.

Welke knuffel neem je mee? Welk boek? Dit maakt de keuzes pijnlijk duidelijk. Het is een oefening in prioriteiten stellen. Je kunt ook een "kaartspel op maat" maken.

Koop een standaard kaartspel (ongeveer €3,-). Elke kleur betekent iets anders.

Harten = veiligheid, Klaveren = eten, Schoppen = geld, Ruiten = geluk. Je speelt een verhaal waarbij je steeds kaarten moet inzetten. Dit kost bijna niets maar is super effectief.

Ben je creatief? Gebruik een creatief schrijfset voor je kind of maak een eigen bord.

Teken een landkaart of laat je kind sterrenbeelden leren op papier (A3 formaat, circa €2,- per vel). Gebruik Lego-figuren als poppetjes. De dobbelsteen heb je vast al in huis.

Zo bouw je je eigen educatief speelgoed. Dit is heel leuk om samen met je kind te maken, net als een vliegtuig bouwen met je kind. Het proces van maken is al een les op zich.

Praktische tips voor aan tafel

De sfeer tijdens het spel is cruciaal. Zorg dat je niet gestoord wordt. Zet de telefoon uit.

Dit is tijd voor verbinding. Begin met een kopje thee of limonade. Maak het gezellig.

Je kind moet zich veilig voelen om vragen te stellen. Stel open vragen tijdens het spel.

Vraag niet: "Is dit leuk?". Vraag: "Hoe zou jij je voelen als dit jou overkwam?" of "Wat zou jij kiezen als je moest kiezen tussen je hond en water?". Laat je kind even nadenken voor het antwoord komt.

Het hoeft niet snel. Speel niet om te winnen.

Speel om het verhaal te beleven. Als ouder kun je soms een beetje helpen. Zeg gerust: "Kijk, hier heeft die man honger. Wat kunnen we doen?".

Samwerken maakt het sterker. Het voorkomt dat het een competitie wordt.

Combineer het spel met andere activiteiten. Lees daarna een boek over een vluchteling.

Of kook een gerecht uit een land waar veel vluchtelingen vandaan komen. Zo koppel je het abstracte spel aan de echte wereld. Het maakt de les compleet.

Je kind ervaart de cultuur op een positieve manier. Als het onderwerp te zwaar wordt, stop dan even. Doe een andere activiteit.

Bouw een fort van dekens of ga buiten spelen. Het spel is een hulpmiddel, geen examen.

Jij kent je kind het beste. Volg je gevoel. De bedoeling is begrip, geen angst.

Deze spellen zijn een investering in de toekomst. Ze laten kinderen zien dat we allemaal mensen zijn. Dat iedereen recht heeft op veiligheid.

Door te spelen, bouwen we bruggen. En dat is het mooiste speelgoed dat er bestaat.